BINISAYA nga CALL FOR PROPOSALS | 48th UGAT Annual International Conference
- Meljoe Loreto
- 1 day ago
- 3 min read
Ang UGAT (Ugnayang Pang-AghamTao/Anthropological Association of the Philippines) nag-abli sa pagtawag alang sa mga papel para sa ika-48 nga tinuig nga internasyonal nga komperensya. Ang tema sa panagtigom mao ang Anthropology of Relationalities/Katawhan, Kaugnayan, Kailian: Anthropologizing 'Ka-'. Ipahigayon kini sa November 18–21, 2026, sa Mindanao State University–Iligan Institute of Technology (MSU-IIT) sa Lanao del Norte. Ang MSU-IIT mao ang kaabag sa UGAT alang niini nga komperensya karong tuiga. Ang pagdawat sa mga abstrak hangtod lamang sa Hunyo 26, 2026.
Gilauman nga mapalawom niining tema ang mga pang-adlaw-adlaw nga pakiglambigit sa nagkalain-laing natad sa paghimo ug mga komunidad inubanan sa mga tulumanon nga nagasulong sa katarungang pangkatilingban. Gipasiugda sa komperensya ang talagsaong kinaiya sa unanggikit (prefix) nga 'ka-' ug ang mga bersyon niini sa pinulongang Filipino nga naghulagway sa mga nagkada-iyang konteksto sa pakighiusa ug pakiglambigit sa pamaagi nga dili kasagarang mamatikdan sa inadlaw-adlaw nga pagpakabuhi ug wala mahatagan og tukma nga pagtagad sa akademiya, tungod usab sa kanunay/komon nga paggamit sa 'ka-'.
Ka-, unanggikit sa daghang mga pinulongan sa Pilipinas.
Ka-, unanggikit nga nagasumpay, nagkonektar, naghata’g gibug-aton.
Ka-, unanggikit sa pagmugna og mga pulong, hunahuna, praktis, dagan sa panahon, direksyon/padulngan,, gilangkuban, ug pokus.
Ka-, unanggikit nga gisumpay sa orihinal nga pulong aron makahatag ug bili o pagpasabot sa pulong nga pareha o sukwahi ang kahulugan.
Ka-, unanggikit nga tinubdan sa mga relasyon sa tawo sa naglain-laing mga espasyo ug panahon: kaugalingon, kauban, kabanay, silingan, etnisidad, palibot, nasud, kinaiyahan, kawanangan, kinabuhi sa laing kalibutan, laing kalibutan, panimuot.
Ka-, unanggikit para sa mga ugat, tinubdan o gigikanan.
Ang pag-antropolohiya sa 'ka-' mao ang pagsusi, pagpalalum, ug magpalapad sa panglantaw sa mga relasyonalidad. Ang ideya gikan sa sanaysay nga "Katutubong Kaalaman at Kakayahan (KKK): Isang Ulat mula sa 'Republika ng Kalibugan'," ni Propesor Ponciano Bennagen, ang nagtukod ug unang pangulo sa UGAT. Gipatik sa AghamTao niadtong 2015, ang sanaysay nagpahayag sa kasagaran o komon og relasyonal nga paggamit sa 'ka-' sa mga pinulongan sa Pilipinas.
Katawhan. Binisaya. Naglangkob sa tanan mahitungod sa tawo ug sa kahulugan sa pagkatawo base sa mga lumad nga konsepto ug kinaadman. Ang ontolohiya sa katawhan gipasiugda sa nagkalain-laing mga espasyo, mga dapit, ug pagka-lumalabay sa pagkatawo ug ang kausaban.
Kaugnayan. Tagalog. Naglangkob sa usa ka kolektibo sa katawhan nga naglawig sa mga relasyon, panagsabod, koneksyon, unyon,, network, organisasyon, ug mga kalihukan sa pagpalig-on sa mga koalisyon. Nagpasabot usab kini sa mga relasyon sama sa pagsumpaki ug panagbangi, pagbugto sa mga bugkos, sama sa subersiyon ug kasamok.
Kailian. Ilokano. Pagpadayag sa yutang natawhan o komunidad nga gigikanan. Nagsilbi kini nga tinubdan sa kasaysayan ug kailhanan. Gawas sa iyang heograpiya nga kinaiya, ang ‘ili’ nagpasabot sa mga komunidad nga gihiusa sa etnisidad, hut-ong, sektor, kinatawo, ug ang mga mitumaw nga mga alyansa sa mga pakiglambigit ug pakigbisog.
Ang kinasang-an sa katawhan, kaugnayan, ug kailian nagalatas sa nagkadaiyang mga ontolohiya sa tanang butang sa kalibutan, sama sa dili tawo, dili susama sa tawo, mga-laing-tawo, ug ang labaw-pa-sa-tawo. Naga-alirong sa pagkasalapid sa pagkinabuhi niini—bisan sa mga ginagmay nga higayon—ang mga kasamtangang dimension sa imahinasyon, pisikal, birtuwal, emosyon ug mga diskursibo.
Dili tanan bahin sa katawhan, kaugnayan, ug kailian, mahimong hubaron sa uban nga mga pinulongan. O lagmit wala kini husto/sakto nga hubad.
Ang katawhan, kaugnayan, ug kailian, mao ang mga tinubdan sa ontolohiya sa pagkatawo ug kausaban.
Ang katawhan, kaugnayan, ug kailian, mao ang pagmugna sa ili, banwa, vanua, komunidad, lungsod, baryo, rehiyon, katilingban, ang birtuwal nga kalibutan, ug daghan pang mga porma, morpolohiya, ug mga artikulasyon sa kolektibong kinabuhi ug mga kailhanan.
Ang katawhan, kaugnayan, ug kailian, mao ang mga pakig-ambit sa makatrunganon nga relasyon ug posibilidad sa pagkatawhanon taliwala sa inhustisya ug dili balanse nga pakiglambigit.
Dili bag-o o lahi nga konsepto ang ‘ka’. Ang antropolohiya sa 'ka-' ginabuhat na sukad pa sa una. Nakaugat kini sa atong adlaw-adlaw nga panginabuhi mao’ng dili halos nato kini mamatikdan. Busa ang tumong sa komperensya sa UGAT karong tuiga mao ang pagkuykuy sa lawom nga kahulugan o kalambigitan sa inadlaw-adlaw nga pagpakabuhi ug ang 'ka-'.
Ang komperensya nag-abiabi sa mga presentasyon sa panukiduki, mga panel, ug mga multimodal nga eksibit sa nagkalain-laing buhat sa antropolohikal nga pagsusi sa bisan unsang hilisgutan o may kalabutan sa tema.

Binisaya translation by: Melj Loreto (UGAT Vice-President for Visayas)
Poster by: Kyle Pontillo, Ulma de la Peña, Vincent Balustre




Comments